Wat er klaar moet zijn voordat je praktijkexamen wordt gereserveerd

Je rijschool kan je praktijkexamen pas reserveren als je theoriecertificaat geldig is en je Verklaring van geschiktheid is geregistreerd. Hieronder staat in welke volgorde je dat regelt en hoe je voorkomt dat je theorie verloopt.

In dit artikel
  1. Een geldig theoriecertificaat bij het reserveren
  2. De Gezondheidsverklaring bij je eerste rijles
  3. De datum kies je samen met je rijschool
  4. Rekenen met de termijnen
  5. Je theoriedatum in de gaten houden

Voordat je rijschool een examendatum vastlegt, moeten twee dingen op orde zijn. Het eerste is een uitslag van je theorie-examen. Het tweede is een besluit van het CBR over je gezondheid, en dat kan tot vier weken duren. Daarom vul je de Gezondheidsverklaring vroeg in, ook als je examen nog ver weg is.

Een geldig theoriecertificaat bij het reserveren

Sinds 1 mei 2024 heb je een geldig theoriecertificaat nodig op het moment dat je rijschool je praktijkexamen reserveert. Dat meldde het CBR op 2 mei 2024. Het geldt ook als een bestaande reservering wordt gewijzigd. Wie vóór 1 mei 2024 al een reservering had, hoefde niets te doen: die bleef staan.

Op de examendag zelf moet je theorie ook nog geldig zijn. Dat staat in artikel 67d van het Reglement rijbewijzen: je mag niet langer dan een jaar en zes maanden voor de dag van het praktijkexamen voor je theorie zijn geslaagd. Het CBR zegt hetzelfde op zijn pagina over het praktijkexamen.

Plan je theorie-examen dus zo dat je de uitslag binnen hebt rond het moment dat je rijinstructeur over een examendatum begint. Hoe je het theorie-examen zelf vastlegt, staat bij het theorie-examen auto reserveren.

De Gezondheidsverklaring bij je eerste rijles

Ook je Verklaring van geschiktheid moet bij de aanvraag van een examen geregistreerd staan in het Centraal Rijbewijsregister van de RDW. Je krijgt hem nadat het CBR je Gezondheidsverklaring positief heeft beoordeeld.

Het CBR raadt aan de Gezondheidsverklaring in te vullen zodra je met rijles begint. Zijn er geen vervolgstappen nodig, dan krijg je soms al binnen een uur per e-mail bericht dat je rijgeschikt bent. In elk geval reageert het CBR binnen vier weken na ontvangst. Volgt er een verwijzing naar een arts, specialist of rijtest, dan duurt het langer. Met een positief besluit kun je maximaal drie jaar examen doen voor de categorie die je hebt aangevraagd.

Hoe het invullen gaat en wat het kost, lees je in het artikel over de Gezondheidsverklaring.

De datum kies je samen met je rijschool

Je opleider ziet in het systeem van het CBR welke examenplekken vrij zijn. Daarom bepaal je de precieze datum altijd samen met hem of haar, ook bij een herexamen.

Een paar vragen voor dat gesprek:

  • Vindt je instructeur dat je klaar bent voor het examen, of heb je meer lessen nodig?
  • Staan je theoriecertificaat en je Verklaring van geschiktheid al in het systeem?
  • Wat gebeurt er met je lesplanning als de datum later valt dan je hoopt?

Op de dag zelf neem je een identiteitsbewijs mee en heb je het formulier Zelfreflectie ingevuld. Dat noemt het CBR naast je theorie als voorwaarden voor het examen.

Rekenen met de termijnen

Het CBR heeft een kaart per locatie die laat zien vanaf wanneer er minstens vier weken achter elkaar genoeg examenplekken zijn. Kijk daar voor jouw examenplaats, want dat verschilt per locatie. Hoe de wachttijd zich in 2025 en 2026 ontwikkelde, staat in het artikel over de wachttijd voor het praktijkexamen.

Als norm noemt het CBR in een plan van aanpak uit maart 2021 een afspraak met het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat: een eerste praktijkexamen B moet binnen 7 weken te reserveren zijn, een herexamen binnen 5 weken. Dat is een afspraak over hoe lang het hoort te duren, geen garantie voor jouw locatie.

Zak je, dan mag je de 14e dag na je examendatum weer afrijden. Wordt je examen afgebroken door verkeersgevaarlijk gedrag, dan wacht je bij een autoexamen minstens 15 weken.

Je theoriedatum in de gaten houden

Je theorie is 18 maanden geldig, gerekend vanaf de dag dat je slaagt. Dat lijkt ruim, maar tel terug vanaf het eind. Een herexamen schuift je examendag op, en na een afgebroken examen schuift hij nog verder. Op de dag dat je rijdt moet je theorie geldig zijn, en op de dag dat je rijschool reserveert of een reservering wijzigt ook.

Zet de datum waarop je theorie verloopt in je agenda zodra je de uitslag hebt, met een tweede herinnering een paar maanden eerder. Noem die datum ook tegen je instructeur, zodat je samen geen examen plant dat te dicht tegen de grens aan zit.

Wat er gebeurt als je theorie toch verloopt, staat in hoe lang je theorie-examen geldig is. Welke papieren je verder voor je rijbewijs nodig hebt, vind je bij rijbewijs en documenten.

Over Martine

Martine helpt je een leerplan te maken dat bij je week past. Ze schrijft ook over examenstress en de stappen na je theorie-examen.

Hoofdredacteur: Senna. Zo werkt de redactie

Bronnen

  1. CBR, Geldig theoriecertificaat nodig bij reserveren praktijkexamen (2 mei 2024), geraadpleegd op 6 oktober 2026
  2. CBR, Wanneer theorie- en praktijkexamen auto?, geraadpleegd op 6 oktober 2026
  3. CBR, Hoe gaat het praktijkexamen auto?, geraadpleegd op 6 oktober 2026
  4. CBR, Wanneer mag ik herexamen doen?, geraadpleegd op 6 oktober 2026
  5. Reglement rijbewijzen, artikel 67d (wetten.overheid.nl), geraadpleegd op 6 oktober 2026
  6. CBR, Op welk moment vul ik de Gezondheidsverklaring in?, geraadpleegd op 6 oktober 2026
  7. CBR, Wanneer krijg ik antwoord na het insturen van mijn Gezondheidsverklaring?, geraadpleegd op 6 oktober 2026
  8. CBR, Vademecum 13.1 Verklaring van geschiktheid en Gezondheidsverklaring, geraadpleegd op 6 oktober 2026
  9. CBR, Plan van aanpak Taskforce Examenafname (maart 2021), geraadpleegd op 6 oktober 2026