De stappen van je theoriecertificaat naar je rijbewijs

Je theorie is gehaald. Nu houd je de geldigheid in de gaten terwijl je verdergaat met rijlessen en het praktijkexamen voorbereidt. Dit stappenplan loopt door tot het aanvragen en ophalen van je rijbewijs bij de gemeente.

In dit artikel
  1. Stap 1: zet de einddatum van je theorie in je agenda
  2. Stap 2: de Gezondheidsverklaring bij je eerste rijles
  3. Stap 3: rijlessen, met eventueel een tussentijdse toets
  4. Stap 4: het praktijkexamen laten reserveren
  5. Stap 5: de examendag
  6. Stap 6: geslaagd, nu het pasje

Na je theorie-examen heb je met vier partijen te maken. De RDW noemt ze op een rij: je rijschool voor de lessen, het CBR voor de examens, de tussentijdse toets en de beoordeling van je gezondheid, de gemeente voor de aanvraag van je rijbewijs en de RDW zelf, die het rijbewijs afgeeft. Elke stap hieronder hoort bij een van hen.

Stap 1: zet de einddatum van je theorie in je agenda

Je theorie telt voor het praktijkexamen B zolang je niet langer dan een jaar en zes maanden vóór de examendag bent geslaagd. Dat staat in artikel 67d van het Reglement rijbewijzen. De termijn begint dus op de dag dat je slaagt voor theorie, en hij moet nog lopen op de dag dat je afrijdt.

Het CBR kijkt er twee keer naar. In de reserveringsvoorwaarden voor rijscholen staat dat je theoriecertificaat geldig moet zijn op het moment dat je examen wordt gereserveerd, en opnieuw op de examendag zelf.

Neem de uiterste geldigheidsdatum uit je CBR-uitslag over in je agenda en maak een herinnering een paar maanden eerder. Wat er gebeurt als je theorie toch verloopt, staat bij hoe lang je theorie-examen geldig is.

Stap 2: de Gezondheidsverklaring bij je eerste rijles

Voordat je praktijkexamen kunt doen, beoordeelt het CBR of je gezond genoeg bent om te rijden. Het CBR raadt aan de Gezondheidsverklaring in te vullen zodra je met rijlessen begint, zodat de beoordeling op tijd klaar is. Had je al rijles voor je theorie-examen en is deze stap nog niet gedaan, regel hem dan nu.

Na een positief besluit krijg je een Verklaring van geschiktheid. Volgens het vademecum van het CBR kun je daarmee maximaal drie jaar examen doen voor de categorie die je hebt aangevraagd. Net als je theorie moet die verklaring geldig zijn bij het reserveren en op de examendag.

Hoe het invullen gaat en wat het in 2026 kost, staat in het artikel over de Gezondheidsverklaring.

Stap 3: rijlessen, met eventueel een tussentijdse toets

Hoeveel lessen je nodig hebt, laat het CBR over aan de inschatting van je instructeur. Vraag daar dus naar, en vraag het opnieuw als je een tijd verder bent.

Onderweg kun je een tussentijdse toets doen bij het CBR. Dat is een soort proefexamen: even lang als het echte examen, met dezelfde onderdelen en na afloop feedback van een examinator. Het CBR presenteert hem als een keuze voor wie alvast aan de examensituatie wil wennen. De voorwaarden:

  • je bent minimaal 16,5 jaar;
  • je bent geslaagd voor je theorie-examen, en die uitslag is nog geldig op de dag van de toets;
  • je rijschool reserveert de toets, nadat je hem daarvoor hebt gemachtigd.

Het CBR noemt als goed moment de fase tussen tweederde en driekwart van je rijopleiding. Dan heb je nog lessen over om te werken aan wat de examinator zegt. Doe je de bijzondere verrichtingen goed, zoals fileparkeren, omkeren en achteruitrijden, dan krijg je daarvoor vrijstelling op je eerstvolgende praktijkexamen. Waarom de toets sinds 30 maart 2026 weer overal kan, lees je in het artikel over de tussentijdse toets.

Stap 4: het praktijkexamen laten reserveren

Ook het praktijkexamen reserveert je rijschool, met jouw machtiging. Op de dag van reserveren moet je volgens het CBR minimaal 16 jaar en 6 maanden zijn, met een geldige gezondheidsverklaring en een geldig theoriecertificaat. Op de examendag zelf ben je minimaal 17. Meer over de leeftijden staat bij vanaf welke leeftijd je theorie-examen mag doen.

Wanneer er plek is, verschilt per locatie. Het CBR heeft een kaart die per locatie laat zien vanaf wanneer er minstens vier weken achter elkaar genoeg examenplekken zijn. Je opleider ziet welke plekken vrij zijn, dus de precieze datum kies je samen. Wat er vooraf klaar moet staan, lees je in wat er geregeld moet zijn voordat je praktijkexamen wordt gereserveerd.

Stap 5: de examendag

Het praktijkexamen duurt in totaal 55 minuten, waarvan de rit ongeveer 35. Vooraf controleert de examinator je identiteitsbewijs, of je theorie-uitslag nog geldig is en of je het formulier Zelfreflectie hebt ingevuld. Op het parkeerterrein volgt een ogentest: je leest het kenteken van een stilstaande auto op ongeveer 25 meter. Direct na de rit hoor je of je bent geslaagd.

Ben je gezakt, dan mag je op zijn vroegst na 2 weken opnieuw afrijden. Is je examen afgebroken door verkeersgevaarlijk gedrag, dan wacht je minstens 15 weken. Je theorie loopt in die tijd gewoon door, dus kijk na een herexamen opnieuw naar de datum uit stap 1.

Stap 6: geslaagd, nu het pasje

Na het slagen registreert de RDW je verklaring van rijvaardigheid en je verklaring van rijgeschiktheid in het Centraal Rijbewijzenregister. Daarin ziet de gemeente dat je bent geslaagd. Vanaf de dag na het examen vraag je je rijbewijs persoonlijk aan bij het gemeentehuis of stadsdeelkantoor van je gemeente. Neem mee:

  • een geldig paspoort of een geldige identiteitskaart;
  • een kleurenpasfoto die aan de eisen voor pasfoto's voldoet.

Ben je nog 17, dan vraag je eerst online de begeleiderspas aan. Zonder die aanvraag kun je geen rijbewijs aanvragen, al hoef je de pas zelf nog niet te hebben. Hoe dat gaat, lees je bij de begeleiderspas aanvragen.

Bij een gewone aanvraag noemt Rijksoverheid vijf werkdagen voordat je rijbewijs klaarligt. Je hebt maximaal 3 maanden om het op te halen, en ook dat doe je persoonlijk. In sommige gemeenten kun je het thuis laten bezorgen. Rijksoverheid en RDW noemen op deze pagina's geen bedrag voor de aanvraag; dat vind je op de site van je gemeente.

Wacht na het slagen niet te lang met aanvragen. Volgens het vademecum van het CBR is je verklaring van rijvaardigheid dan drie jaar geldig en je verklaring van geschiktheid één jaar. Je mag pas zelf rijden als je het pasje hebt opgehaald, dus houd bij een gewone aanvraag ook rekening met de tijd voor het aanvragen en afhalen.

Hoe lang je rijbewijs zelf geldig is en welke papieren je in de auto bij je hebt, staat bij rijbewijs en documenten.

Over Martine

Martine helpt je een leerplan te maken dat bij je week past. Ze schrijft ook over examenstress en de stappen na je theorie-examen.

Hoofdredacteur: Senna. Zo werkt de redactie

Bronnen

  1. Reglement rijbewijzen, artikel 67d (wetten.overheid.nl), geraadpleegd op 6 oktober 2026
  2. CBR, Vademecum 2.3 Reserveringsvoorwaarden voor het praktijkexamen voor rijbewijs B, geraadpleegd op 6 oktober 2026
  3. CBR, Op welk moment vul ik de Gezondheidsverklaring in?, geraadpleegd op 6 oktober 2026
  4. CBR, Vademecum 13.1 Verklaring van geschiktheid en Gezondheidsverklaring, geraadpleegd op 6 oktober 2026
  5. CBR, Wat is een tussentijdse toets auto en hoe vraag je het aan?, geraadpleegd op 6 oktober 2026
  6. CBR, Tussentijdse toets overal weer afgenomen (30 maart 2026), geraadpleegd op 6 oktober 2026
  7. CBR, Wanneer theorie- en praktijkexamen auto?, geraadpleegd op 6 oktober 2026
  8. CBR, Hoe gaat het praktijkexamen auto?, geraadpleegd op 6 oktober 2026
  9. Rijksoverheid, Hoe vraag ik mijn eerste rijbewijs aan?, geraadpleegd op 6 oktober 2026
  10. RDW, Hoe werkt het halen van een rijbewijs, geraadpleegd op 6 oktober 2026