Je slaat een straat in met rood asfalt en een bord "auto te gast". Voor je rijden twee fietsers naast elkaar. Om te bepalen of je mag inhalen en hoe hard je mag rijden, kijk je naar de gewone verkeersregels en de officiële borden. Een fietsstraat heeft geen eigen pakket regels.
Het woord fietsstraat staat niet in de wet
Artikel 1 van het Reglement verkeersregels en verkeerstekens 1990 (RVV 1990) somt de begrippen op die het reglement gebruikt, van aanhangwagen tot zitplaats. Fietsstrook staat erin, rijbaan ook. Fietsstraat niet, en het woord komt in de geldende versie (sinds 1 juli 2026) nergens in het reglement voor.
Het bord "auto te gast" staat ook niet in bijlage 1, de lijst met officiële verkeersborden. De SWOV, het onderzoeksinstituut voor verkeersveiligheid, schrijft in zijn fact sheet over infrastructuur voor voetgangers en fietsers dat zo'n bord automobilisten kan aansporen zich als gast te gedragen, maar dat de fietsstraat en het bord allebei geen wettelijke status hebben. Volgens dezelfde fact sheet zijn er in Nederland geen aparte verkeersregels voor wie een fietsstraat gebruikt.
De SWOV beschrijft de fietsstraat als een weg die een doorgaande route voor fietsers combineert met een toegangsfunctie voor auto's. De vormgeving is bedoeld om automobilisten hun gedrag te laten aanpassen aan de fietsers, bijvoorbeeld door langzamer te rijden. Het ontwerp ondersteunt dat gedrag zonder eigen verkeersregels in te voeren.
Wat er wel geldt: de gewone regels
Omdat de wet geen fietsstraat kent, rijd je er volgens dezelfde regels als op elke andere weg. Een paar daarvan spelen hier sterker dan elders.
Snelheid: kijk naar de borden
Er is geen vaste snelheid voor een fietsstraat. Binnen de bebouwde kom geldt voor motorvoertuigen 50 km/u (artikel 20 RVV 1990), tenzij een bord iets anders aangeeft. Een snelheidsbord gaat boven de algemene regel (artikel 63). Staat er een bord met 30, dan is het 30. Zo'n bord kan ook aan het begin van een hele zone staan, met het woord "zone" erboven; dan geldt het in dat hele gebied tot het bord dat het einde aangeeft (artikel 66). Geldt er in een fietsstraat binnen de bebouwde kom geen lager bord of zone, dan is het wettelijk 50, ook als het asfalt rood is. Wat er in jouw straat geldt, en waarom 30 km/u nog geen landelijke regel is, lees je in het artikel over 30 km/u binnen de bebouwde kom.
Belangrijker dan het getal is artikel 19: je moet je auto altijd tot stilstand kunnen brengen binnen de afstand die je kunt overzien en die vrij is. In een smalle straat vol fietsers is die afstand kort. Dan rijd je dus langzamer dan het bord toestaat.
Rechts houden, ook voor fietsers
Artikel 3 RVV 1990 zegt dat bestuurders zo veel mogelijk rechts houden. Fietsers zijn ook bestuurders, maar hetzelfde artikel geeft ze het recht om met z'n tweeën naast elkaar te rijden. Is er geen verplicht fietspad, dan rijden fietsers op de rijbaan (artikel 5). Twee fietsers naast elkaar op de rijbaan van een fietsstraat doen dus niets verkeerd, ook als ze samen veel van de rijbaan innemen.
Mag je een fietser inhalen in een fietsstraat?
Ja, als het veilig kan. Er staat nergens in het RVV 1990 een inhaalverbod voor fietsstraten. Wel gelden de gewone regels:
- Je haalt links in (artikel 11).
- Je haalt niet in vlak voor of op een voetgangersoversteekplaats (artikel 12).
- Je veroorzaakt geen gevaar en hindert niemand (artikel 5 van de Wegenverkeerswet 1994).
Kun je alleen inhalen door rakelings langs een fietser te rijden of door een tegenligger te laten remmen, dan veroorzaak je gevaar en mag het niet. Blijf in dat geval achter de fietsers. Meer over inhalen en snelheid vind je op de theoriepagina over inhalen en snelheid, en over je plek op de rijbaan op de pagina over je plaats op de weg.
Voorrang gaat zoals overal
Een fietsstraat geeft fietsers geen voorrang op kruispunten. Op een kruispunt zonder borden of haaientanden geldt artikel 15: bestuurders van rechts gaan voor. Dat geldt voor de fietser die van rechts komt, maar net zo goed voor de auto die van rechts een fietsstraat in wil. Staan er voorrangsborden of haaientanden, dan bepalen die wie voorgaat, omdat verkeerstekens boven de verkeersregels gaan (artikel 63).
Sla je zelf af, dan geldt artikel 18: verkeer op dezelfde weg dat naast je rijdt of links of rechts dicht achter je zit, laat je voorgaan. In een fietsstraat kunnen dat fietsers zijn die rechtdoor rijden terwijl jij rechtsaf wilt. Kijk dus in je spiegel en over je schouder voordat je de bocht in gaat. De basis van voorrang en voor laten gaan staat op de pagina over voorrang. Een kruising waar een fietspad je weg oversteekt, werkt weer anders; daarover gaat het artikel over voorrang bij een fietsoversteek.
Wat je meeneemt naar het examen
Zie je op een examenfoto een rode straat met fietsers, zoek dan naar de officiële tekens: een snelheidsbord, voorrangsborden, haaientanden, een zebrapad. Die bepalen het antwoord. Het rode asfalt en het bord "auto te gast" zijn bedoeld om je gedrag te sturen, maar de regels zelf haal je uit het RVV 1990.
