Wat er voor fatbike, e-bike en helm al geldt en wat nog een voorstel is

Op een fatbike of e-bike hoef je op 7 oktober 2026 nog geen helm te dragen. Het kabinet wil een helmplicht tot 18 jaar, beoogd per 1 september 2027. Hieronder staat per maatregel wat al geldt en wat nog een voorstel of onderzoek is.

In dit artikel
  1. Wat nu al geldt
  2. Wat er in het voorstel staat
  3. De tijdlijn
  4. Regels alleen voor fatbikes: van nee naar onderzoek
  5. Wat dit betekent als je auto rijdt

Op 7 oktober 2026 geldt er in Nederland geen helmplicht op een fatbike of een gewone e-bike. Wel ligt er een uitgewerkt voorstel: een fietshelm verplicht voor iedereen jonger dan 18 op een fiets met trapondersteuning of een ander licht elektrisch voertuig. Beoogde ingangsdatum: 1 september 2027. Voor fatbikes apart zijn er aangekondigde plannen die nog niet in dat voorstel zitten. Hieronder per maatregel de status.

Wat nu al geldt

Een fatbike is in de wet geen aparte categorie. Het woord komt in de Wegenverkeerswet 1994 en het RVV 1990 niet voor. Wat telt, is de motor. Artikel 1 van de Wegenverkeerswet 1994 noemt een fiets met trapondersteuning een fiets met een elektrische hulpmotor van hooguit 0,25 kW, die minder gaat helpen en stopt bij 25 km/u, of eerder als je ophoudt met trappen. Zo'n fiets is volgens hetzelfde artikel geen motorrijtuig. Een fatbike die aan deze eisen voldoet, is dus juridisch een fiets, met dezelfde regels als elke andere fiets. Het verschil tussen fiets, snorfiets en speed pedelec staat uitgelegd bij de soorten weggebruikers.

De helmplicht van artikel 60 RVV 1990 geldt voor bestuurders en passagiers van onder meer bromfietsen, snorfietsen en motorfietsen. De fiets staat daar niet bij.

Wel geldt sinds 1 juli 2025 een nieuw verbod: op een elektrische fiets mag geen voorziening meer zitten waarmee je controles op de trapondersteuning kunt omzeilen. Voor snor- en bromfietsen bestond zo'n verbod al. Dat meldde de minister van Infrastructuur en Waterstaat in de Kamerbrief over verkeersveiligheid van 2 juni 2025. Volgens dezelfde brief werd er in juni 2025 bij controles gehandhaafd zodra de trapondersteuning boven 25 km/u bleef doorwerken, na aftrek van de maximale meetafwijking van het meetmiddel.

Wat er in het voorstel staat

Het ministerie legde van 28 april tot en met 9 juni 2026 een ontwerpbesluit voor in een internetconsultatie: het Besluit regels voor het gebruik van fietsen met trapondersteuning en LEVs. LEV staat voor licht elektrisch voertuig, zoals een e-step. Er kwamen 225 openbare reacties binnen. Het voorstel maakt onderscheid naar leeftijd en type voertuig.

Helmplicht tot 18 jaar

Bestuurders en passagiers jonger dan 18 op een fiets met trapondersteuning of een LEV moeten volgens het voorstel een goed passende helm dragen met een sluiting en een goedkeuringsmerk. De toelichting denkt aan een merkteken voor helmen die bij fietsen, skateboards en rolschaatsen horen. Een helm met de goedkeuring voor bromfietshelmen is niet nodig. Kinderen jonger dan 15 maanden die liggend in een geschikt kinderbeveiligingssysteem worden vervoerd, vallen erbuiten.

Zware e-bakfietsen

Een fiets met trapondersteuning die rijklaar meer dan 75 kilo weegt, meer dan vier zitplaatsen voor passagiers heeft of een toegestane maximale massa boven 250 kilo, valt in een zwaardere categorie. Daarvoor komen een kenteken, een verplichte WA-verzekering en een minimumleeftijd van 18 jaar voor de bestuurder. Over kentekenplaten en de WA-verzekering bij andere voertuigen lees je meer bij kenteken en verzekering.

Lichtere fietsen en e-steps

Fietsen met trapondersteuning onder die grenzen, dus ook een fatbike die eronder blijft, krijgen in dit besluit geen kenteken en geen minimumleeftijd. Alleen de helmplicht tot 18 jaar komt erbij. Een e-step valt in een lichtere LEV-categorie met kenteken en een minimumleeftijd van 16 jaar.

Uit onderzoek van Ipsos I&O, dat de minister op 27 januari 2026 naar de Kamer stuurde, bleek dat 79% van de ondervraagde ouders en 53% van de ondervraagde jongeren de helmplicht steunt. Van de jongeren op een e-bike verwachtte 16% over te stappen op ander vervoer, vooral de gewone fiets.

De tijdlijn

Volgens de consultatiepagina en het hoofdlijnenverslag gaat de helmplicht naar verwachting op 1 september 2027 in. De kentekenplicht, de verzekeringsplicht en de minimumleeftijd voor zware e-bakfietsen volgen naar verwachting op 1 januari 2028. Volgens het verslag gaat het besluit in het najaar van 2026 naar de Tweede en Eerste Kamer en daarna voor advies naar de Raad van State. De themapagina van de Rijksoverheid noemt alleen 2027, zonder dag, en zegt dat het voorstel nog wordt voorbereid.

Het blijven dus beoogde data. Tot het besluit is vastgesteld en gepubliceerd, geldt er niets van.

Regels alleen voor fatbikes: van nee naar onderzoek

Op 28 augustus 2025 schreef het ministerie dat aparte regels voor fatbikes onuitvoerbaar zijn. Het was de derde keer dat onderzoek daarop uitkwam. De redenen: fabrikanten passen hun fiets snel aan zodat hij weer onder de gewone regels valt, handhaving is technisch te lastig, er is geen bewijs dat een fatbike gevaarlijker is dan een andere e-bike, en regels voor fatbikes raken ook andere elektrische fietsen, zoals bakfietsen en driewielers. Daarom geldt de voorgestelde helmplicht voor alle e-bikes en LEVs.

Op 24 april 2026 presenteerde minister Karremans de Aanpak Fatbikes. Daarin kondigde hij een minimumleeftijd voor fatbikes aan en een wettelijke basis voor fatbikevrije zones in gemeenten. Een onderzoeksbureau moet een praktische manier vinden om een fatbike van een gewone e-bike te onderscheiden. De resultaten worden in het najaar van 2026 verwacht. De minimumleeftijd voor fatbikes zit niet in het ontwerpbesluit uit de consultatie; daarvoor volgt volgens de toelichting een aparte procedure. Een leeftijd of datum is nog niet genoemd.

Op 6 oktober 2026 zegt de themapagina van de Rijksoverheid nog dat aparte regels voor fatbikes en andere e-bikes niet uitvoerbaar zijn. Status van de fatbikemaatregelen: aangekondigd, niet uitgewerkt.

Wat dit betekent als je auto rijdt

De voorgestelde helmplicht verandert niets aan wie voorrang heeft. Een fatbiker is een fietser, ook als hij met een helm rijdt en ook als hij harder lijkt te gaan dan een gewone fiets. Het RVV 1990 rekent fietsers tot de bestuurders, dus artikel 15 geldt ook voor hen: een fatbiker die op een gelijkwaardig kruispunt van rechts komt, heeft voorrang. Fietsers gebruiken een verplicht fietspad en anders de rijbaan; een onverplicht fietspad mogen ze gebruiken (artikel 5 RVV 1990). Waar je dan zelf rijdt, staat bij je plaats op de weg.

Zit je zelf nog op een fatbike, dan hoef je tot de helmplicht ingaat geen helm te dragen. Ben je 18 of ouder als de plicht ingaat, dan geldt hij volgens het voorstel niet voor jou.

Over Jacqueline

Jacqueline volgt veranderingen bij het CBR en in de regels rond je rijbewijs. Je leest vanaf wanneer een wijziging geldt of hoe ver een voorstel is.

Hoofdredacteur: Senna. Zo werkt de redactie

Bronnen

  1. Wegenverkeerswet 1994, artikel 1 (wetten.overheid.nl), geraadpleegd op 6 oktober 2026
  2. RVV 1990, artikelen 1, 5, 15 en 60 (wetten.overheid.nl), geraadpleegd op 6 oktober 2026
  3. Rijksoverheid, Kamerbrief stand van zaken verkeersveiligheid voorjaar 2025 (2 juni 2025), geraadpleegd op 6 oktober 2026
  4. Rijksoverheid, Minister Tieman neemt maatregelen tegen gevaarlijke situaties met fatbikes en andere e-bikes (28 augustus 2025), geraadpleegd op 6 oktober 2026
  5. Rijksoverheid, Kamerbrief over resultaten onderzoek leeftijdsgebonden helmplicht (27 januari 2026), geraadpleegd op 6 oktober 2026
  6. Rijksoverheid, Kabinet presenteert Aanpak Fatbikes (24 april 2026), geraadpleegd op 6 oktober 2026
  7. Internetconsultatie, Besluit regels voor het gebruik van fietsen met trapondersteuning en LEVs, met ontwerpbesluit en hoofdlijnenverslag (ministerie van Infrastructuur en Waterstaat), geraadpleegd op 6 oktober 2026
  8. Staatscourant 2025, 14637, Regeling voertuigen: verbod op een voorziening die controles bij fietsen met trapondersteuning bemoeilijkt (officielebekendmakingen.nl), geraadpleegd op 6 oktober 2026
  9. Rijksoverheid, Plan kabinet: helmplicht op fatbikes en andere e-bikes voor jongeren tot 18 jaar, geraadpleegd op 6 oktober 2026